Uit Principe

Hoe werkt een DBC?

Sinds 2005 rekent een ziekenhuis niet per handeling, maar per DBC (Diagnose Behandel Combinatie) — één pakketje zorg met een vaste prijs voor het hele traject. Prijzen worden voor een deel vastgesteld door de NZa (A-segment), en voor circa 70% door de ziekenhuizen zelf (B-segment). Deze passantenprijslijst staat op de website van elk ziekenhuis.

10 aandachtspunten bij ziekenhuisbezoek of -opname

1. Bij inschrijving vragen ze naar uw verzekering. Toon het SVB-vrijstellingsbewijs en noem UZOVI-code 9988.
2. Ziekenhuizen zónder tariefafspraak met SGV vragen vaak een vooruitbetaling. Betaal die op tijd en volledig; teveel betaald wordt teruggestort.
3. Vraag of de behandeling poliklinisch kan (bij eerste bezoek staat een DBC 90 dagen open, een vervolg-DBC 120 dagen). Klinische opname is fors duurder.
4. Vraag bij een prijsopgave altijd of daar geen extra nota's bijkomen.
5. Circa 70% van de behandelingen valt onder het B-segment — zoek op de ziekenhuiswebsite naar "passantenprijslijst" of "passantentarieven".
6. Prijzen tussen ziekenhuizen verschillen soms flink. Vergelijk vooraf bij planbare zorg.
7. Vraag of de gehele behandeling in één ziekenhuis kan. Bij overplaatsing rekenen beide ziekenhuizen een volledig tarief.
8. Probeer een controle binnen 42 dagen na ontslag af te spreken. Daarna sluit de DBC en krijgt u een aparte rekening.
9. Wordt u ná 42 dagen weer opgenomen voor dezelfde klacht? Dan is dat een nieuwe opname → nieuwe DBC.
10. Spreek af dat de behandelend arts pas ná uw toestemming andere specialisten inschakelt.

Klopt de rekening niet? Zo controleert u

• Vraag toelichting bij het ziekenhuis of laat SGV meekijken.
• Zelf toelichting bij de NZa: zorgproducten.nza.nl — vul de aanvangsdatum en de declaratiecode in.
• Klacht kan bij de klachtencommissie van het ziekenhuis, of via de NZa (Nederlandse Zorgautoriteit) of Patiëntenfederatie.

Bronnen: Praktische Handleiding 2024 (H8), Nieuwsbrieven 2024-1, 2024-2, 2025-2, 2026-1.

Bij een bevalling in het ziekenhuis komt vaak een kinderarts de baby controleren (postpartum controle). Vanwege de relatief hoge kosten krijgt SGV hier regelmatig vragen over.

Wanneer is controle door een kinderarts wél logisch?

• Een keizersnede
• Ontlasting in het vruchtwater (meconium)
• Afwijkend geboortegewicht (laag of hoog)
• Streptokokken (GBS positief)
• Moeder heeft diabetes
• Antidepressiva-gebruik moeder
• Kunstverlossing
• Langdurig gebroken vliezen
• Zwangerschapsvergiftiging / HELLP-syndroom

Tarieven bij opname baby (2026)

Situatie	Bedrag
Keizersnede	€ 3.289,72
Opname baby zonder keizersnede	€ 2.399,04
Verblijf gezonde zuigeling (per dag)	€ 490,24
Verblijf gezonde moeder (per dag)	€ 490,24

Als er geen zorgvraag meer is voor de baby maar deze verblijft nog in het ziekenhuis omdat moeder een zorgvraag heeft (of andersom), wordt "verblijf gezonde zuigeling/moeder" à € 490,24 per dag in rekening gebracht.

Advies vooraf

1. Beval je natuurlijk? Spreek met je gynaecoloog/verloskundige af dat de kinderarts alleen wordt opgeroepen bij (vermoeden van) een zorgvraag.
2. Wordt de baby door de kinderarts beoordeeld? Vraag naar de reden en welke zorgvraag het betreft. Weeg mee of het écht noodzakelijk is.
3. Wordt de baby opgenomen? Reken op de tarieven hierboven en overleg zorgvuldig.

Vergoedingen rond bevalling & kraamzorg

• Verloskundige zorg valt onder het basispakket — vergoed via het CAK-saldo.
• Kraamzorg: minimaal 24, maximaal 80 uur verspreid over 10 dagen. Eigen bijdrage circa € 5,10 per uur (2024). Inschrijving, intake en huur van bedverhogers/douchestoel/rugsteun/po worden ook vergoed.
• Baby aanmelden bij SVB is verplicht en moet snel — zie checklist.

Bron: Nieuwsbrief 2026-1, Praktische Handleiding 2024.

Hoe werkt de gezinsrekening?

De Belastingdienst draagt uw BVB af aan het CAK. Het CAK opent één rekening per gemoedsbezwaard huishouden — daarop komen álle BVB-bedragen van alle gemoedsbezwaarde gezinsleden. Ook inwonende meerderjarige kinderen en familieleden vallen hier onder.

Declareren — hoe?

• Gebruik het declaratieformulier van het CAK. Elk huishouden heeft z'n eigen exemplaar; niet mengen met dat van een ander huishouden.
• Stuur de originele nota's mee. Het CAK stuurt die niet terug — maak vooraf kopieën voor uw eigen administratie en de belastingaangifte.
• Ondertekenen mag alleen door de oudste gemoedsbezwaarde of diens echtgeno(o)t(e). Kinderen niet. Bij afwijkende ondertekenaar: machtiging meesturen.
• Postadres: CAK, Antwoordnummer 91037, 2509 VC Den Haag.

Termijnen

• Indienen kan tot het einde van het tweede kalenderjaar na de factuurdatum. Nota met datum 2025 → indienen tot eind 2027.
• Als het saldo tekortschiet, gaat een deel door naar het volgende jaar (Overloop). Dit gebeurt automatisch — u hoeft niets te doen. Wilt u géén overloop? Meld dat schriftelijk.
• Overloop geldt maximaal 2 jaar. Daarna vervalt het recht op vergoeding.
• Het CAK streeft naar afhandeling binnen enkele weken, uiterlijk een half jaar.

Wat wordt vergoed (uit het basispakket Zvw)?

Enkele hoofdlijnen — het CAK volgt de basispakket-lijst van de rijksoverheid:

Volledige lijst — wél vergoed (klik)

• Anticonceptie: tot 21 jaar of bij medische noodzaak (verklaring huisarts/specialist)
• Bijzondere optische hulpmiddelen (bv. kappenbril) boven 18 jaar met verklaring specialist
• Brillen/lenzen onder 18 jaar, onder voorwaarden met verklaring specialist
• Dieetpreparaten/bijvoeding met verwijzing huisarts of specialist
• Diëtiste (max. 3 uur per jaar)
• Ergotherapie (max. 10 uur per jaar)
• Fysiotherapie/oefentherapie: 18+ alleen bij chronische diagnosecode (eerste 20 zelf, vanaf 21e vergoed); onder 18 eerste 9 (met verklaring 9 extra, max 18)
• Geneesmiddelen op recept (magistrale bereiding niet)
• Basis-GGZ en sGGZ met verwijzing huisarts
• Hoortoestellen (1× per 5 jaar, min. 35 dB verlies, 18+ eigen bijdrage 25%, onder 18 100%)
• Huisarts en huisartsenpost (telefonisch consult: alleen als kort consult gedeclareerd)
• Hulpmiddelen met medische verklaring (bv. sensor bij diabetes)
• Huur hulpmiddelen max 6 maanden (krukken, bed, po enz.)
• Kraamzorg tot 10 dagen na bevalling (24–80 uur, eigen bijdrage ~ € 5,10/uur in 2024)
• Laboratoriumonderzoek
• Medisch specialist (DBC-code op factuur)
• Orthodontie alleen bij zeer ernstige groei-/ontwikkelingsstoornis (verklaring orthodontist)
• Medische pedicure vanaf zorgprofiel 2 (moet op de rekening staan)
• Röntgen in ziekenhuis / bij specialist
• Steunkousen vanaf klasse 2, max. 2 paar per jaar
• Tandarts tot 18 jaar (breed pakket)
• Volledig kunstgebit 75% vergoed
• Implantaten alleen onder voorwaarden (tandeloze kaak, verklaring tandarts)
• Verloskundige zorg
• Ziekenhuisverblijf tot 365 dagen (daarna Wlz)
• Ambulancevervoer bij medische noodzaak
• Vervoer eigen auto/taxi/OV bij nierdialyse, oncologie, rolstoel, visuele beperking, IKZ, geriatrische revalidatie of specifieke groepen

Volledige lijst — niet vergoed (klik)

• Alternatieve geneeswijzen: homeopathie, acupunctuur, chiropractie, osteopathie, kruiden-, hypno-, massagetherapie
• Brillen en lenzen vanaf 18 jaar
• Psychosociale therapie, angst-/paniekstoornissen, relatieproblemen (valt onder WMO)
• Leerstoornissen zoals dyslexie (valt onder Jeugdwet)
• Magistraal bereide geneesmiddelen
• Hoortoestel-accessoires (oplader, afstandsbediening, batterijen, schoonmaak)
• Rolstoelen, aanpassingen in huis (valt onder WMO)
• Zelfzorgmedicatie (paracetamol, ibuprofen, neusspray, pleisters, hoestdrank, crème)
• Podologie en niet-medische steunzolen
• Röntgen zonder aantoonbare medische noodzaak
• Reguliere tandarts vanaf 18 jaar (behalve chirurgische hulp door kaakchirurg)
• Gedeeltelijke prothese, frame, plaatjes, kronen, bruggen bij volwassenen
• Regulier vervoer met eigen auto/taxi/OV (declareren bij Belastingdienst)

Buitenlandse zorgnota's

• België of Duitsland: mogelijk, mits binnen basispakket-eisen Zvw.
• Nota moet correcte naam en geboortedatum vermelden — anders geen vergoeding.
• Declareer op een apart declaratieformulier — versnelt verwerking.
• Niet alle in het buitenland voorgeschreven medicatie wordt in NL vergoed.

Overige aandachtspunten

• Bij overlijden van een huisgenoot: saldo blijft in stand tot laatste gemoedsbezwaarde overlijdt of zich verzekert.
• Bij vertrek uit huishouden: op schriftelijk verzoek kan een evenredig deel van het saldo mee — binnen een half jaar aanvragen, ondertekend door aanvrager én ouder.
• Wijzigingen (nieuw huishouden, bankrekening, overlijden): schriftelijk aan het CAK melden.
• Registratie beëindigen (verzekering afsluiten of emigratie): zelf melden bij SVB, het CAK past dat pas aan na bericht van SVB.
• Adreswijziging niet meer nodig: CAK heeft koppeling met BRP (basisregistratie personen).

Bron: Praktische Handleiding 2024 (H2), nieuwsbrieven 2024-2, 2025-1, 2025-2, 2026-1.

Vrijstelling autoverzekering

Een gemoedsbezwaarde mag géén WA-verzekering voor zijn motorrijtuig hebben. In plaats daarvan geeft het Waarborgfonds Motorverkeer (WBF) een vrijstellingsbewijs af, na jaarlijkse betaling van een bijdrage aan het Fonds Middelen Gemoedsbezwaarden (FMG). Het WBF verzekert u niet, maar staat garant tegenover derden — u blijft zelf aansprakelijk voor de schade die u veroorzaakt.

Vaakgemaakte fouten

• Niet tijdig schriftelijk melden van een nieuwe auto
• Vrijstellingsbewijs van echtgeno(o)t(e) of ander gezinslid gebruiken (tenaamstelling moet kloppen met RDW)
• Eerder gaan rijden dan de datum waarop het WBF de bijdrage heeft ontvangen (de betaaldatum op het bankafschrift is doorslaggevend)
• Aannemen dat een SVB-vrijstelling automatisch bij het WBF geregeld is — niet het geval, boete via CJIB kan flink oplopen

Bij 18 jaar worden

Wie op 18-jarige leeftijd al een vrijstelling voor een motorvoertuig heeft, moet binnen 1 maand de nieuwe SVB-vrijstellingsverklaring aan het WBF sturen. Anders: boete van € 450 én intrekking van de vrijstelling.

Uitlenen van uw auto

U mág uw auto uitlenen, maar besef: een niet-gemoedsbezwaarde bestuurder van uw vrijgestelde voertuig kan bij schade voor het volledige bedrag worden aangesproken (art. 27 lid 1a WAM). Voor werkgevers die een werknemer in een vrijgesteld bedrijfsvoertuig laten rijden, spelen bovendien werkgeversaansprakelijkheden (art. 7:658 BW).

SGV heeft een vrijwaringsdocument beschikbaar voor het uitlenen — schriftelijk vastleggen wordt aangeraden. Op te vragen bij SGV of te downloaden met inlogcode.

Naar het buitenland

• U kunt met vrijstellingsbewijs reizen naar de 33 landen op de achterzijde van uw WBF-verklaring.
• Neem ook de SVB-beschikking mee.
• Sommige landen buiten die lijst eisen bij binnenkomst een verzekeringsbewijs — die zijn dus niet te bezoeken. Ze staan onder "dekkingsgebied" op uw vrijstellingsbewijs.
• Naar landen buiten de lijst: eventueel grensverzekering aan de grens.

Aanrijding in het buitenland

Voor het buitenland geldt het groene-kaartsysteem. Als u met uw voertuig in bijvoorbeeld België schade veroorzaakt, wordt dit als onverzekerd voertuig behandeld:

1. Belgische Bureau vraagt gegevens op bij het Nederlands Bureau (die geeft toestemming tot afhandeling naar Belgisch recht).
2. Belgische Bureau rekent af met het Nederlands Bureau.
3. Het Nederlands Bureau verhaalt op het Waarborgfonds Motorverkeer.
4. Het WBF verhaalt op ú als gemoedsbezwaarde.

Bij een aanrijding in Nederland

• Zijn er getuigen? Wacht niet met het afleggen van een verklaring; er gelden termijnen richting slachtoffers.
• Vul een Europees schadeformulier in (bij SGV op te vragen). Beide partijen ondertekenen de toedracht en situatieschets.
• Als u en de benadeelde het eens zijn: rechtstreekse betaling door u aan de benadeelde is meestal geen probleem.
• Er is met het WBF een schadeprotocol vastgelegd — vooral gericht op evenwichtige letselschade-afhandeling.

Inzittendenverzekering en fiets met trapondersteuning

• Inzittendenverzekering: u hebt die niet. Wijs passagiers erop dat ze op eigen risico meerijden. (Vereniging/school/werkgever kan wél overkoepelend afsluiten.)
• Fiets met trapondersteuning: valt sinds de wetswijziging (23-12-2023) niet meer onder de definitie van motorrijtuig. Geen WAM-verzekering nodig, en het WBF is er niet meer voor.

Ondernemer met auto

• VOF: auto moet op naam van de VOF staan, SVB-vrijstelling op naam van VOF (alle vennoten akkoord).
• Private lease inclusief verzekering op naam van de gemoedsbezwaarde: risico op verlies van vrijstelling.

Bewijs van schadevrij rijden

Sinds de herziene handleiding kunt u dit op verzoek bij het WBF opvragen. Handig in situaties waar deze historie relevant is.

Contact Waarborgfonds

E-mail: fmg@waarborgfonds.nl
Post: Waarborgfonds, Postbus 91502, 2509 EC Den Haag
Telefoon: 070 – 340 81 00 (algemeen) / 070 – 340 81 85 (FMG)
Website: fmg.vereende.nl/downloads-fmg
Vermeld voorletters, achternaam, geboortedatum, adres en stamnummer.

Bron: Praktische Handleiding 2024 (H6), nieuwsbrieven 2024-1, 2024-2, 2025-2, 2026-1.

Voor gemoedsbezwaarden geldt géén declaratie op basis van inschrijving. Uw huisarts brengt alleen verrichtingentarieven in rekening — en die tarieven zijn afwijkend (hoger) dan bij verzekerde patiënten omdat de inschrijfvergoeding ontbreekt.

Maximumtarieven 2026 (NZa)

Prestatie	Max. tarief
Consult gemoedsbezwaarde korter dan 5 minuten	€ 20,34
Consult gemoedsbezwaarde 5–20 minuten	€ 37,27
Consult gemoedsbezwaarde 20 minuten en langer	€ 71,04
Visite gemoedsbezwaarde korter dan 20 minuten	€ 54,14
Visite gemoedsbezwaarde 20 minuten en langer	€ 87,94
Meer tijd voor de patiënt (opslag, 1× per jaar)	€ 13,59

Maximumtarieven 2025 (NZa)

Prestatie	Max. tarief
Telefonisch of korter dan 5 minuten	€ 32,15
Consult 5–20 minuten	€ 48,08
Consult 20 minuten en langer	€ 79,94
Visite korter dan 20 minuten	€ 64,01
Visite 20 minuten en langer	€ 95,87

De tarieven 2025 zijn inclusief de éénmalige MTVP-opslag; in 2026 is dat een aparte regel geworden.

Meer Tijd Voor de Patiënt (MTVP)

Sinds 1 januari 2025 is MTVP structureel bekostigd voor verzekerden. Voor gemoedsbezwaarden heeft de NZa een aparte regeling: praktijken die voldoen aan de MTVP-voorwaarden mogen de opslag eenmaal per jaar voor het eerste consult in rekening brengen.

Telefonisch consult — wanneer wél, wanneer niet

• Alleen als het duidelijk een vervanging is van een spreekuurconsult.
• Bij "alles in orde" na een uitslag: níet terecht om een telefonisch consult te declareren.
• Als u anders had moeten komen voor toelichting of vervolgstappen: terecht.

Wat valt níet onder patiëntcontact (en dus niet declarabel)?

• Klachten/uitslagen verwerken en beoordelen, dossieronderzoek, overleg, administratie
• Meekijken van een collega tijdens consult
• Overleg met kaderhuisarts of ziekenhuisspecialist
• Verzetten van een consult

Bron: Beleidsregel huisartsenzorg NZa; nieuwsbrieven 2024-1, 2024-2, 2025-2.

Voor wie?

• Iedereen die zich persoonlijk gemoedsbezwaard verklaart.
• Ook voor kinderen: door ouders aan te vragen. Bij 18 jaar vervalt dat en moet het kind zelf.
• Voor een baby: binnen 1 maand aanvragen. Vraag om ingangsdatum = geboortedatum!

Voorwaarden voor erkenning

U moet verklaren dat u overwegende bezwaren tegen elke vorm van verzekering heeft. Dit moet blijken uit het feit dat u geen enkele verzekering heeft afgesloten — voor uzelf en voor uw eigendommen. Sluit u later toch een verzekering af, meld dat aan de SVB; de erkenning wordt dan ingetrokken.

Voor welke verzekeringen?

• Volksverzekeringen: AOW, Anw, Wlz + Zvw (Zvw alleen als u ook voor Wlz vrijstelling heeft)
• Werknemersverzekeringen: ZW, WW, WAO, WIA

Wat geeft de SVB automatisch door?

Aan een aantal instanties geeft de SVB uw vrijstelling automatisch door. Deze instanties staan op het formulier vermeld. Uw werkgever en uitkeringsinstantie moet u zelf informeren.

Geldigheid

• Voor natuurlijke personen: onbeperkt (tot afsluiten verzekering of intrekking).
• Voor eenmanszaken (o.a. zzp): onbeperkt.
• Voor BV, VOF, stichting, vereniging: 5 jaar — daarna opnieuw aanvragen.

Wanneer wordt géén erkenning afgegeven?

• Als u een WA-verzekering voor auto of woning/inboedel heeft.
• Als uw echtgeno(o)t(e) in gemeenschap van goederen wél verzekeringen heeft afgesloten — hoewel er coulanceafspraken zijn.
• Bepaalde onvermijdbare verzekeringen (bv. collectieve pensioenverzekering) kunnen soms wél via een oplossing worden geregeld — vraag aan de verzekeraar.

Adressen SVB-kantoren

Alle aanvragen gemoedsbezwaren gaan via Groningen (Cascadeplein 5, 9726 AD). Overige SVB-kantoren: Breda, Rotterdam, Nijmegen, Zaandam, Leiden, Deventer, Utrecht, Roermond. Website: svb.nl.

Bron: Praktische Handleiding 2024 (H1), nieuwsbrieven 2025-2, 2026-1.

Ziektekosten als bijzondere kosten

• Bij de IB-aangifte kunt u ziektekosten (en gerelateerd: verreden kilometers, extra beddengoed, enz.) opgeven als bijzondere ziektekosten.
• Alleen aftrekbaar voor zover er sprake is van "drukkende uitgaven" — dus na aftrek van CAK-uitkering en giften ter bestrijding van ziektekosten.
• De aftrek in de IB heeft een ruimer bereik dan wat het CAK vergoedt. Bijvoorbeeld: een dure traplift (op doktersadvies) is IB-aftrekbaar, maar niet CAK-declarabel.

Negatieve persoonsgebonden aftrek

Als u in een jaar méér van het CAK heeft ontvangen dan uw totale zorgkosten, geeft u het positieve verschil op als negatieve persoonsgebonden aftrek. Voorbeeld: € 5.000 van CAK ontvangen, € 2.800 aan zorgkosten → € 2.200 opgeven bij de aangifte.

Originele nota's

Voor CAK-declaratie én IB-aangifte heeft u originele facturen nodig. Omdat het CAK die niet retour stuurt, adviseert SGV: maak eerst kopieën. Voor de Belastingdienst kunt u eventueel de CAK-brief gebruiken als bewijs dat de originelen daar liggen (alleen relevant bij overloop of niet-vergoede kosten).

Bron: Praktische Handleiding 2024 (H2), nieuwsbrieven 2024-1, 2026-1.

Hoe aanvragen

Neem contact op met de SVB (kantoor Groningen). Vraag om een formulier "opgave baby als gemoedsbezwaarde tegen verzekeringen". Vul in en stuur terug per post.

Bij adoptie of gezinsuitbreiding

Zo snel mogelijk aanvragen — dezelfde regels gelden.

Kinderbijslag (AKW)

De AKW wordt sinds enige tijd betaald uit algemene middelen; niemand betaalt er premie voor. Daardoor is vrijstelling niet meer nodig en niet meer mogelijk.

Wanneer uw kind 18 wordt

• De kinder-ontheffing vervalt automatisch — het kind moet zelf een ontheffing aanvragen bij de SVB.
• Als het kind een motorvoertuig heeft: binnen 1 maand nieuwe SVB-vrijstellingsverklaring naar het WBF (boete € 450 én intrekking als u dit te laat doet).
• De SVB attendeert u kort voor de 18e verjaardag hierop. Wacht niet te lang: bij te late aanmelding volgt boete.

Bron: Praktische Handleiding 2024 (H2, H5), nieuwsbrief 2026-1.

AOW

AOW is een opbouwverzekering (geen risicoverzekering). Gemoedsbezwaarden betalen géén AOW-premie maar vervangende belasting. Bij het bereiken van de pensioengerechtigde leeftijd krijgt u het totaal betaalde bedrag in maandelijkse termijnen terug, verhoogd met rente- en inflatiepercentage. De maandbedragen zijn gelijk aan de reguliere AOW-uitkering.

De uitkerende instantie registreert niet wanneer uw bedrag is uitbetaald. Houd zelf bij wanneer het gespaarde bedrag (met rente en inflatie) verbruikt is — en meld dat aan de SVB.

Wlz — géén sparen mogelijk

De Wlz is een risicoverzekering. Dat betekent: de ingehouden loon-/inkomstenbelasting wordt niet gespaard en niet uitgekeerd. Wél kunnen gemoedsbezwaarden gebruikmaken van Wlz-voorzieningen (bevestigd door VWS in 2006).

Voor Wlz-zorg: laat u registreren bij een zorgverzekeraar (registeren, niet verzekeren), vraag een CIZ-indicatie aan. De eigen bijdrage (via CAK) betaalt u zelf.

Verplicht gestelde pensioenregelingen (bv. ABP)

• Vrijstelling van pensioenpremie mogelijk — de premie (werknemers- én werkgeversdeel) wordt op een spaarrekening gestort.
• Uitkering: over het algemeen in 15 jaar in maandelijkse termijnen vanaf de pensioengerechtigde leeftijd.
• Bij eerder overlijden: uitkering aan wettelijke erfgenamen.
• Aanvraag bij de betreffende Stichting (bv. Stichting ABP) met verklaring van gemoedsbezwaar.

Niet verplicht gestelde pensioenregelingen

Meestal ondernemerspensioenregelingen. Twee routes:

1. Afstandsverklaring: werknemer verklaart geen pensioenaanspraken te doen. Werkgever vergoedt vaak het werkgeversdeel bruto als pensioenbijdrage — werknemer zet dat zelf apart.
2. Pensioenvervangende spaarregeling: werkgever regelt met externe verzekeraar. Moet voldoen aan resolutie-eisen (op te vragen bij SGV).

Bron: Praktische Handleiding 2024 (H3, H4, H7), nieuwsbrief 2026-1.

SGV krijgt regelmatig berichten dat er onjuist wordt omgegaan met de wet- en regelgeving rond arbeidsongeschiktheid bij gemoedsbezwaarden. Men denkt vaak dat de algemene regels niet gelden — dat is onjuist. Voor werkgever en werknemer gelden dezelfde wettelijke verplichtingen als bij verzekerde werknemers.

Verplichtingen bij ziekte

• Zo snel mogelijk ziekmelden bij de werkgever
• Bereikbaar blijven; bij langdurige ziekte (na ~2 weken) wordt een bedrijfsarts ingezet
• Re-integratie-afspraken maken (Wet verbetering poortwachter)
• Probleemanalyse (bedrijfsarts) → Plan van aanpak (gezamenlijk) → Eerstejaarsevaluatie
• Als eigen werk niet lukt: na 1 jaar tweede spoor starten (andere werkgever, detachering)

Loondoorbetaling

• Minimaal 70% van het loon (art. 7:629 BW), in het eerste jaar ten minste minimumloon
• Cao kan gunstiger zijn (vaak eerste jaar 100%, tweede jaar 70%)
• Wachtdagen: maximaal 2 per ziektegeval, mits schriftelijk overeengekomen
• Werkgever moet maximaal 104 weken doorbetalen (bij tijdelijk contract: tot einde contract)

Na 104 weken: WIA

• Rond week 88 ontvangt de werknemer bericht dat WIA-aanvraag kan.
• UWV beoordeelt: heeft de werkgever/werknemer genoeg aan re-integratie gedaan (RIV-toets), en in welke mate is de werknemer arbeidsongeschikt.
• Onvoldoende re-integratie → loonsanctie: werkgever betaalt tot 1 jaar langer loon door.

Wel of geen WIA voor gemoedsbezwaarde?

De wet zegt: iemand met ontheffing wegens gemoedsbezwaren komt géén ziekengeld toe (die is voor werknemers die uit dienst gaan tijdens ziekte). Maar de wet sluit gemoedsbezwaarden niet uit van een WIA-uitkering.

Iemand kan gemoedsbezwaard zijn zónder bezwaar tegen werknemersverzekeringen. Werkgevers betalen WIA-premie, niet de werknemer. In de praktijk wordt een WIA-aanvraag door een gemoedsbezwaarde vaak toegekend. Of u de uitkering wil aanpakken is een persoonlijke overweging.

Is ooit bezwaar aangetekend tegen werknemersverzekeringen? Dan kunt u via een wijzigingsaanvraag bij SVB een andere keuze aangeven.

Bron: nieuwsbrief 2025-2.

Eenmanszaak / ZZP

Het vermogen van een eenmanszaak (en zzp'er) valt juridisch onder het privévermogen van de ondernemer. Dus: geen verzekeringen op bedrijfsopstallen, machines, inventaris, (vracht)auto's, voorraden, product-/beroepsaansprakelijkheid, bedrijfsschade.

• Grote banken willen doorgaans wel niet-verzekerde ondernemingen financieren (met eigen indekking, kosten doorbelast).
• Personeel: wettelijke werknemersverzekeringen (BVB inhouden en werkgeversdeel afdragen).
• Bij ziekte personeel: WULBZ (1996), sinds 2004 verplicht 2 jaar loondoorbetaling. Het risico ligt bij u — u verzekert niet.
• Bedrijfstakregelingen (o.a. pensioen): administratie moet u wél afwikkelen, ook al bent u gemoedsbezwaard.

Besloten Vennootschap (BV)

Juridisch: BV-vermogen is afgezonderd van uw privévermogen. Strikt genomen kunt u als DGA binnen de BV wél verzekeringen afsluiten. Maar dat is ethisch discutabel — u koppelt privé en bedrijf oneigenlijk los.

Vrijstelling voor BV

Aan te vragen bij SVB. Stuur mee:

• Verklaring dat de meerderheid van de beleidsbepalers overwegende gemoedsbezwaren heeft tegen elke verzekering
• Kopie SVB-beschikking van betrokken natuurlijke personen
• Statuten van de BV
• Uittreksel handelsregister
• Notulen aandeelhoudersvergadering met besluit

Voor het WBF: dezelfde stukken plus de SVB-erkenning van de BV.

Samenwerking VOF

• Alle firmanten gemoedsbezwaard: net als eenmanszaak.
• Gemengd: gecompliceerd. Mogelijke oplossing: speciale winst-/kostenverdelingsbepaling in firmacontract — de niet-gemoedsbezwaarde vennoot verzekert voor eigen risico, premies voor eigen rekening, uitkeringen alleen aan hem.

Samenwerking via BV

Bij meerdere DGA's kan gebruik worden gemaakt van letteraandelen — via de statuten aparte winstverdeling zodat de niet-gemoedsbezwaarde de verzekering en de opbrengst voor zich houdt.

Geldigheid vrijstelling

• BV, VOF, stichting, vereniging: 5 jaar — daarna opnieuw aanvragen
• Eenmanszaak / zzp: onbeperkt

Basisverzekering Arbeidsongeschiktheid Zelfstandigen (BAZ)

De geplande AOV voor zzp'ers heet nu BAZ. Premie via de Belastingdienst — zzp'er hoeft geen aparte verzekering af te sluiten. Wetsvoorstel gaat in voorjaar 2025 naar de Kamer. SGP en CU hebben in 2019 al aandacht gevraagd (motie Kamerstuk 32043 nr. 470) voor gemoedsbezwaarden — verwachting: ontheffing voor gemoedsbezwaarden.

Bron: Praktische Handleiding 2024 (H9), nieuwsbrief 2024-2.

Een gemoedsbezwaarde die het ouderlijk huishouden verlaat kan een evenredig deel van het saldo laten meenemen naar het nieuwe huishouden. Voor het CAK is dit een schriftelijk verzoek.

Belangrijkste spelregels

• Het verzoek doet degene die het huishouden verlaat — niet de ouders.
• Schriftelijk verzoek moet ondertekend zijn door de aanvrager én door één van de ouders. Zonder ondertekening ouder: geen overheveling.
• Nieuwe huishoudens hebben altijd startdatum 1 januari.
• Verzoek vóór 1 juli van het jaar → startdatum 1 januari van datzelfde jaar (terugwerkend).
• Verzoek ná 1 juli → startdatum 1 januari van het jaar erop.
• Termijn: verzoek moet binnen een half jaar na vertrek gedaan zijn.
• Evenredig = totaal saldo huishouden ÷ aantal gemoedsbezwaarden dat vóór vertrek in huishouden woonde.

Wat verandert er nog meer?

• Nieuw huishouden aanmelden: taak van diegene die vertrekt.
• Bij aanmelding wordt maximaal een half jaar terug gewerkt.
• Adreswijziging: niet meer nodig om schriftelijk te melden — het CAK heeft een dagelijkse interface met de BRP.
• Overige wijzigingen (bankrekening, gezinssamenstelling, overlijden): wél schriftelijk melden.

Bron: Praktische Handleiding 2024, nieuwsbrieven 2024-2, 2025-2.

Zorgnota's uit het buitenland

• Vergoeding uit CAK-saldo mogelijk voor zorg die aan de Zvw-eisen voldoet.
• Buitenlandse omschrijvingen wijken soms af; het CAK vraagt dan aanvullende informatie.
• Nota moet correcte naam en geboortedatum tonen — anders geen vergoeding.
• Declareer op een apart formulier — versnelt verwerking.
• Niet alle in het buitenland voorgeschreven medicatie wordt in NL vergoed.

Kostenbesparing via buitenlandse ingreep

Voor niet-spoedeisende zorg kan een behandeling in België voordeliger zijn:

• Binnen de EU: vrij verkeer van personen en diensten.
• Belgisch systeem: betaling per ligdag, specialistentarieven met relatie tot de prestatie (in tegenstelling tot ons DBC-systeem).
• Verpleging vaak soberder — draagt bij aan lagere kosten.

Met auto naar het buitenland

• Vrijstellingsbewijs is geldig in 33 landen die op de achterzijde staan.
• Neem ook uw SVB-beschikking mee.
• Landen die een verzekeringsbewijs eisen aan de grens (onder "dekkingsgebied") zijn niet toegankelijk.
• Landen buiten de lijst: eventueel grensverzekering aan de grens.

Aanrijding in het buitenland

Zie ook Auto & Waarborgfonds. In het kort: het buitenlandse Bureau meldt terug aan het Nederlands Bureau; die geeft toestemming tot afhandeling naar lokaal recht en verhaalt de kosten via het WBF weer op ú.

Bron: Praktische Handleiding 2024, nieuwsbrieven 2024-2, 2025-2.

Bij overlijden huisgenoot

• Het CAK-saldo blijft in stand zolang er nog een gemoedsbezwaarde in het huishouden woont.
• Post gaat naar de dan oudste gemoedsbezwaarde in het huishouden.

Als het huishouden ophoudt te bestaan

• Bij overlijden langstlevende gemoedsbezwaarde, of emigratie, of stopzetten gemoedsbezwaardheid: het eindsaldo vervalt aan het Zorgverzekeringsfonds. Het is niet opeisbaar.

Erven willen nog kosten declareren

• Kan, maar het CAK heeft aanvullende informatie nodig.
• Ook informatie van de Belastingdienst over de BVB in het overlijdensjaar.
• Verwerking duurt langer.

Legaten aan SGV

Indien u SGV testamentair wilt gedenken: "Ik verklaar te legateren aan de Stichting Gemoedsbezwaarden tegen Verzekeringen, domicilie houdende te Veenendaal, de som van € … vrij van rechten."

Bron: Praktische Handleiding 2024 (H2, colofon).

• SVB-vrijstellingsbewijs opzoeken en meenemen (of digitaal beschikbaar)
• Bij inschrijving: UZOVI-code 9988 noemen
• Vragen of de behandeling poliklinisch kan (goedkoper dan klinisch)
• Vooraf prijsopgave / passantenprijslijst opvragen (zoek op ziekenhuiswebsite op "passantentarieven")
• Bij prijsopgave vragen: komen er nog andere nota's bij?
• Meerdere ziekenhuizen vergelijken bij planbare zorg
• Vragen of het gehele traject in één ziekenhuis kan (bij overplaatsing: 2× volledig tarief)
• Afspreken: arts schakelt pas andere specialisten in na uw toestemming
• Bij een ziekenhuis zonder tariefafspraak: vooruitbetaling regelen (op tijd en volledig)
• Kopieën maken van alle originele nota's (CAK stuurt originelen niet terug)
• Controle-afspraak binnen 42 dagen na ontslag plannen (anders sluit de DBC en volgt aparte rekening)
• Overweeg voor niet-spoedeisende zorg: kan het in België of Duitsland goedkoper?

• Met gynaecoloog/verloskundige afspreken: kinderarts alleen oproepen bij zorgvraag
• Weten wanneer een kinderarts wél logisch is (zie Bevalling)
• Tarieven kennen: keizersnede € 3.289,72 / opname baby € 2.399,04 / verblijf gezond € 490,24/dag (2026)
• Kraamzorg vooraf regelen (24–80 uur mogelijk, eigen bijdrage ~ € 5,10/uur)
• Bijhorende hulpmiddelen: bedverhogers, douchestoel, po, rugsteun (kraamzorg vergoedt huur)
• Baby aanmelden bij SVB binnen 1 maand na geboorte
• Vragen om ingangsdatum = geboortedatum (anders vergoeding mis over eerste weken)
• Bij vragen tijdens opname: bel SGV (0488-449 154) — SGV kan meelezen op facturen

• Eerst: veiligheid — verkeer waarschuwen, hulpdiensten indien nodig (112)
• Contactgegevens uitwisselen met tegenpartij
• Getuigen: naam en telefoonnummer noteren — direct, niet wachten
• Foto's maken van schade en situatie
• Europees schadeformulier invullen (situatieschets én kruisjes → beide ondertekend)
• Bij letselschade: altijd een advocatenkantoor inschakelen, ook als u niet de veroorzaker bent
• Waarborgfonds inlichten: fmg@waarborgfonds.nl of 070-3408 185
• Vermeld voorletters, achternaam, geboortedatum, adres én stamnummer
• Als u en tegenpartij het eens zijn over schade: rechtstreekse betaling is meestal geen probleem
• Bij aanrijding in het buitenland: Nederlands Bureau afhandeling verloopt via WBF → uw kosten

• Baby aangeven bij gemeente (binnen 3 werkdagen — wettelijk)
• Contact opnemen met SVB (kantoor Groningen, 050-316 93 33) — vraag formulier "opgave baby als gemoedsbezwaarde"
• Formulier invullen en terugsturen per post
• Uitdrukkelijk vragen: ingangsdatum = geboortedatum
• Binnen 1 maand aanmelden (anders: brief van CAK, mogelijk boete)
• Kraamzorgnota's + geboorte-DBC bewaren voor CAK-declaratie (na registratie)
• Zorgnota's baby pas declareren nadat SVB-registratie bevestigd is

• Rond de 18e verjaardag: brief van SVB verwachten met attendering
• Kind moet zelf ontheffing aanvragen (of afmelden) bij de SVB
• Ontheffing tijdig aanvragen — te lang uitstel = boete van het CAK
• Heeft het kind al een auto/motor? Binnen 1 maand nieuwe SVB-verklaring naar het WBF (fmg@waarborgfonds.nl)
• Anders: boete € 450 én intrekking WBF-vrijstelling
• Werkgever/uitkeringsinstantie op de hoogte brengen van eigen gemoedsbezwaarde status

• Schriftelijk verzoek aan het CAK om saldo-overheveling
• Verzoek ondertekenen door aanvrager én door één van de ouders
• Aanvraag vóór 1 juli: startdatum 1 januari van datzelfde jaar
• Aanvraag ná 1 juli: startdatum 1 januari volgend jaar
• Verzoek indienen binnen een half jaar na vertrek
• Nieuw huishouden aanmelden bij CAK — u doet dit, niet de ouders
• Adreswijziging: niet meer schriftelijk melden (koppeling met BRP)
• Bij trouwen in gemeenschap van goederen: partner mag geen verzekeringen hebben → overleg met SVB (coulanceregeling mogelijk)

• Overlijden schriftelijk melden bij het CAK
• Nog openstaande zorgnota's alsnog declareren binnen 2 jaar na factuurdatum
• Als er nog gemoedsbezwaarde huisgenoten zijn: saldo blijft in stand
• Als het laatste gezinslid overlijdt: eindsaldo vervalt aan Zorgverzekeringsfonds (niet opeisbaar)
• Erven: aanvullende informatie voor het CAK verzamelen (BVB-info van Belastingdienst)
• Bij testament: eventueel legaat aan SGV opnemen — zie tekst bij Overlijden
• WBF inlichten bij overlijden kentekenhouder